చివరిగా నవీకరణ: సెప్టెంబర్ 28, 2026
చరిత్రలో ఈరోజు – సెప్టెంబర్ 28వ తేదీ ప్రపంచ చరిత్రలోను, భారతీయ చరిత్రలోనూ ఎంతో విశిష్టమైన స్థానాన్ని కలిగి ఉంది. భారతదేశ సంగీత కోకిల లతా మంగేష్కర్ ఈ రోజునే జన్మించారు. అలాగే, శాస్త్రవేత్త లూయీ పాశ్చర్ వర్ధంతి, ప్రపంచ రేబీస్ దినోత్సవం మరియు సమాచార హక్కుల దినోత్సవాలు కూడా ఈ రోజు ప్రత్యేకతలలో ఉన్నాయి.
ఈ ఆర్టికల్ను ఇంగ్లీష్లో చదవండి
ఈ ఆర్టికల్ లో మనం తెలుసుకోబోయే అంశాలు:
- సెప్టెంబర్ 28న జరిగిన ముఖ్యమైన చారిత్రక సంఘటనలు
- సెప్టెంబర్ 28న జన్మించిన ప్రముఖుల వివరాలు
- జాతీయ మరియు అంతర్జాతీయ దినోత్సవాల విశేషాలు
- పోటీ పరీక్షలకు ఉపయోగపడే ముఖ్యమైన కరెంట్ అఫైర్స్ విశేషాలు
Table of Contents
🌟 సెప్టెంబర్ 28 ముఖ్యాంశాలు
- లతా మంగేష్కర్ జననం (1929): భారతీయ సంగీత సామ్రాజ్ఞి, ‘భారతరత్న’ లతా మంగేష్కర్ జననం.
- లూయీ పాశ్చర్ మరణం (1895): రేబీస్ వ్యాక్సిన్ మరియు పాశ్చరైజేషన్ విధానాన్ని కనుగొన్న ప్రముఖ ఫ్రెంచ్ జీవశాస్త్రవేత్త లూయీ పాశ్చర్ మరణం.
- భారత్-అమెరికా అణు ఒప్పందానికి ఆమోదం (2008): భారత్-అమెరికా చారిత్రాత్మక పౌర అణు ఒప్పంద బిల్లును అమెరికా ప్రతినిధుల సభ ఆమోదించింది.
🗓️ సెప్టెంబర్ 28న జరిగిన ముఖ్య సంఘటనలు
1823 – పోప్ లీయో XII ఎంపిక
రోమన్ కేథలిక్ చర్చికి 252వ మార్గదర్శకుడిగా పోప్ లీయో XII బాధ్యతలు స్వీకరించారు. ఆయన తన హయాంలో కేథలిక్ సాంప్రదాయాలను బలోపేతం చేయడానికి కృషి చేశారు. 19వ శతాబ్దంలో వాటికన్ నగర పరిపాలనా విధానంలో మరియు మతపరమైన విధానాలలో ప్రధాన మార్పులు తెచ్చారు.
1985 – సైనిక నౌక ‘తృష్ణ’ ప్రపంచ యాత్ర ప్రారంభం
భారత సైన్యానికి చెందిన సిబ్బంది ‘తృష్ణ’ అనే చిన్న తెరచాప పడవలో బొంబాయి (ముంబై) నుండి ప్రపంచాన్ని చుట్టి రావడానికి తమ చారిత్రాత్మక యాత్రను ప్రారంభించారు. ఈ యాత్ర 1987 జనవరి 10న విజయవంతంగా పూర్తయింది. సాహస క్రీడల్లోనూ, నౌకాళాయాన రంగాన భారత సైన్యం సాధించిన అపూర్వ మైలురాయిగా ఇది నిలిచింది.
1993 – కరాకాస్ గ్యాస్ పైప్లైన్ పేలుడు
వెనిజులా రాజధాని కరాకాస్ సమీపంలోని జాతీయ రహదారి కింద ఫైబర్ ఆప్టిక్ కేబుల్స్ తవ్వుతున్న సమయంలో గ్యాస్ పైప్లైన్ పేలి భారీ అగ్నిప్రమాదం సంభవించింది. ఈ దుర్ఘటనలో 58 మంది మరణించారు. పారిశ్రామిక భద్రత మరియు మౌలిక సదుపాయాల నిర్వహణ విషయంలో అంతర్జాతీయ స్థాయిలో కఠిన నిబంధనలు రావడానికి ఇది కారణమైంది.
1996 – మాజీ కేంద్ర మంత్రి సుఖ్ రామ్ జైలుకు తరలింపు
ఆస్తుల కేసు మరియు టెలికాం కుంభకోణం ఆరోపణలలో చిక్కుకున్న మాజీ కేంద్ర టెలికాం మంత్రి సుఖ్ రామ్ను ఢిల్లీలోని తీహార్ జైలుకు పంపారు. భారత రాజకీయాల్లో ఉన్నత స్థాయిలో ఉన్న వారిపై కూడా చట్టపరమైన చర్యలు తీసుకోవడంలో ఇది ఒక కీలక పరిణామంగా నిలిచింది.
2008 – భారత్-అమెరికా అణు ఒప్పందానికి ఆమోదం
అమెరికా ప్రతినిధుల సభ (House of Representatives) భారత్-అమెరికా పౌర అణు ఒప్పందానికి (123 Agreement) భారీ మెజారిటీతో ఆమోదం తెలిపింది. ఈ ఒప్పందం భారత్పై ఉన్న అంతర్జాతీయ అణు ఆంక్షలను తొలగించి, భారత్-అమెరికా వ్యూహాత్మక సంబంధాలలో నూతన అధ్యాయానికి నాంది పలికింది.
2013 – తెలంగాణ ప్రజాగర్జన సభ (మహబూబ్నగర్)
మహబూబ్నగర్ (పాలమూరు) పట్టణంలో సుష్మా స్వరాజ్ ముఖ్య అతిథిగా భారీ “తెలంగాణ ప్రజాగర్జన” బహిరంగ సభ నిర్వహించబడింది. ప్రత్యేక తెలంగాణ రాష్ట్ర ఏర్పాటు ప్రక్రియలో ప్రతిపక్షాల మద్దతును స్పష్టం చేస్తూ, ఉద్యమానికి మరింత వేగం పెంచిన కీలక పరిణామం.
2016 – భారత సైన్యం సర్జికల్ స్ట్రైక్స్ (ఉరి దాడికి ప్రతిస్పందన)
ఉరిలో ఆర్మీ శిబిరంపై ఉగ్రవాదులు జరిపిన దాడికి సమాధానంగా, భారత సైన్యం పాకిస్తాన్ ఆక్రమిత కాశ్మీర్ (PoK) లోని ఉగ్రవాద స్థావరాలపై మెరుపు దాడులు (Surgical Strikes) నిర్వహించింది (సెప్టెంబర్ 28-29 మధ్యరాత్రి). సరిహద్దు ఉగ్రవాదంపై భారత్ తన రక్షణ విధానాన్ని మరియు వ్యూహాత్మక దృఢత్వాన్ని ప్రపంచానికి చాటిచెప్పిన ఘట్టం.
ఇతర ముఖ్య సంఘటనలు
- 1838: మొఘల్ చక్రవర్తి బహదూర్ షా జఫర్ ఢిల్లీ సింహాసనాన్ని అధిష్టించాడు.
- 1887: చైనాలోని ఎల్లో రివర్ (హ్వాంగ్ హో) వరదల వల్ల సుమారు 9 లక్షల నుండి 20 లక్షల మంది మరణించారు.
- 1939: రెండవ ప్రపంచ యుద్ధంలో నాజీ జర్మనీ మరియు సోవియట్ యూనియన్ పోలాండ్ను పంచుకోవడానికి ఒప్పందం చేసుకున్నాయి.
🎂 ప్రముఖుల జననాలు
| సంవత్సరం | ప్రముఖులు | ప్రత్యేకత |
| 551 BCE | కన్ఫ్యూషియస్ | పురాతన చైనా తత్త్వవేత్త, కన్ఫ్యూషియనిజం వ్యవస్థాపకుడు. |
| 1895 | గుర్రం జాషువా | ప్రముఖ తెలుగు నవయుగ కవి చక్రవర్తి, ‘గబ్బిలం’ కావ్య రచయిత. |
| 1909 | పైడి జైరాజ్ | తెలంగాణకు చెందిన ప్రముఖ సినీ నటుడు, నిర్మాత, దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే అవార్డు గ్రహీత. |
| 1929 | లతా మంగేష్కర్ | ‘భారతరత్న’ గ్రహీత, ప్రముఖ భారతీయ నేపథ్య గాయని. |
| 1982 | అభినవ్ బింద్రా | భారత్కు ఒలింపిక్స్లో తొలి వ్యక్తిగత స్వర్ణ పతకం సాధించిన షూటర్ (2008 బీజింగ్). |
| 1982 | రణబీర్ కపూర్ | ప్రముఖ హిందీ చలనచిత్ర నటుడు మరియు నిర్మాత. |
🕯️ ప్రముఖుల మరణ వార్షికోత్సవాలు
- 1895 – లూయీ పాశ్చర్: ఫ్రెంచ్ మైక్రోబయోలాజిస్ట్ మరియు కెమిస్ట్. వ్యాధి నిరోధక వ్యాక్సిన్లు (రేబీస్, ఆంత్రాక్స్) మరియు పాశ్చరైజేషన్ ప్రక్రియను కనుగొని వైద్య రంగాన్ని మలుపు తిప్పారు.
- 1973 – ఆదిరాజు వీరభద్రరావు: తెలంగాణ చరిత్ర, సంస్కృతి మరియు శాసనాలపై పరిశోధన చేసిన ప్రముఖ చరిత్రకారుడు మరియు భాషాశాస్త్రవేత్త.
- 1991 – శంకర్ గుహ నియోగి: ఛత్తీస్గఢ్ కార్మికోద్యమ నాయకుడు మరియు ఛత్తీస్గఢ్ ముక్తి మోర్చా వ్యవస్థాపకుడు.
- 2004 – ముల్క్ రాజ్ ఆనంద్: ఆంగ్లంలో నవలలు రాసిన భారతీయ రచయితలలో ప్రముఖుడు (నవలలు: ‘అన్టచబుల్’, ‘కూలీ’).
- 2016 – షిమోన్ పెరెజ్: మాజీ ఇజ్రాయెల్ అధ్యక్షుడు.
📢 జాతీయ & అంతర్జాతీయ దినోత్సవాలు
- ప్రపంచ రేబీస్ దినోత్సవం (World Rabies Day): Global Alliance for Rabies Control (GARC) ద్వారా ప్రారంభించబడింది. రేబీస్ వ్యాక్సిన్ కనుగొన్న లూయీ పాశ్చర్ వర్ధంతి (సెప్టెంబర్ 28) జ్ఞాపకార్థం ఈ రోజును కేటాయించారు. పిచ్చికుక్కల కాటు ద్వారా వ్యాపించే రేబీస్ వ్యాధి నివారణ, వ్యాక్సినేషన్ మరియు అవగాహన పెంచడం. 2030 నాటికి కుక్కల కాటు వల్ల వచ్చే రేబీస్ మరణాలను సున్నాకి తీసుకురావాలనేది (Zero by 30) ఐక్యరాజ్యసమితి లక్ష్యం.
- సమాచారానికి సార్వత్రిక ప్రాప్యత అంతర్జాతీయ దినోత్సవం (International Day for Universal Access to Information): యునెస్కో (UNESCO) 2015లో ప్రకటించగా, ఐక్యరాజ్యసమితి సర్వసభ్య సమావేశం 2019లో అధికారికంగా ఆమోదించింది. పారదర్శక పరిపాలన కోసం పౌరులకు సమాచార హక్కు ప్రాథమిక అవసరమని తెలియజేయడం. ప్రజాస్వామ్యంలో జవాబుదారీతనం మరియు పౌర హక్కుల రక్షణకు ఇది చాలా ముఖ్యం.
- అంతర్జాతీయ సురక్షిత గర్భస్రావ దినోత్సవం (International Safe Abortion Day): 1990లో లాటిన్ అమెరికా మరియు కరీబియన్ ప్రాంతాలలో ప్రారంభమై, ఆ తర్వాత అంతర్జాతీయ దినోత్సవంగా గుర్తించబడింది. మహిళల పునరుత్పత్తి ఆరోగ్య హక్కులు మరియు సురక్షిత వైద్య సంరక్షణపై అవగాహన కల్పించడం.
- గన్నర్స్ డే (Gunners Day – Indian Army Artillery): 1827 సెప్టెంబర్ 28న ఇండియన్ ఆర్టిలరీకి చెందిన ‘5వ బొంబాయి మౌంటెన్ బ్యాటరీ’ స్థాపించబడింది. భారత సైన్యంలోని ఆర్టిలరీ రెజిమెంట్ (ఫిరంగుల విభాగం) సేవలను స్మరించుకోవడం.
💡 మీకు తెలుసా?
- అభినవ్ బింద్రా రికార్డు: 2008 బీజింగ్ ఒలింపిక్స్లో 10 మీటర్ల ఎయిర్ రైఫిల్ విభాగంలో అభినవ్ బింద్రా స్వర్ణం సాధించారు. భారత్ తరఫున ఒలింపిక్స్ వ్యక్తిగత విభాగంలో బంగారు పతకం గెలిచిన తొలి క్రీడాకారుడు ఆయనే.
- లూయీ పాశ్చర్ చివరి మాటలు: రేబీస్ వ్యాక్సిన్ కనుగొన్న లూయీ పాశ్చర్ మరణించిన రోజైన సెప్టెంబర్ 28నే ‘ప్రపంచ రేబీస్ దినోత్సవం’గా ఆయన గౌరవార్థం జరుపుకుంటారు.
- దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే దక్కిన పైడి జైరాజ్: తెలంగాణ ప్రాంతం నుండి భారతీయ చిత్రసీమలో అత్యున్నతమైన ‘దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే అవార్డు’ (1980) పొందిన ఏకైక నటుడు పైడి జైరాజ్.
❓ తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQs)
ప్రశ్న 1: ప్రపంచ రేబీస్ దినోత్సవాన్ని ప్రతి ఏటా సెప్టెంబర్ 28న ఎందుకు జరుపుకుంటారు?
జవాబు: రేబీస్ వ్యాధికి మొదటి వ్యాక్సిన్ను తయారు చేసిన ప్రఖ్యాత ఫ్రెంచ్ మైక్రోబయోలాజిస్ట్ లూయీ పాశ్చర్ వర్ధంతి (మరణించిన రోజు) సెప్టెంబర్ 28 కాబట్టి ఆయన స్మ Used జ్ఞాపకార్థం ఈ రోజున జరుపుకుంటారు.
ప్రశ్న 2: భారత్కు వ్యక్తిగత విభాగంలో తొలి ఒలింపిక్ స్వర్ణ పతకం తెచ్చిన క్రీడాకారుడు ఎవరు? ఆయన జన్మదినం ఎప్పుడు?
జవాబు: అభినవ్ బింద్రా. ఆయన 2008 బీజింగ్ ఒలింపిక్స్ షూటింగ్లో స్వర్ణం సాధించారు. ఆయన జన్మదినం సెప్టెంబర్ 28, 1982.
ప్రశ్న 3: భారత్-అమెరికా పౌర అణు ఒప్పందాన్ని (123 Agreement) అమెరికా ప్రతినిధుల సభ ఏ రోజున ఆమోదించింది?
జవాబు: 2008 సెప్టెంబర్ 28న.
ప్రశ్న 4: తెలంగాణకు చెందిన ఏ ప్రముఖ నటుడికి దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే అవార్డు లభించింది?
జవాబు: పైడి జైరాజ్ (పి. జైరాజ్). ఆయన 1909 సెప్టెంబర్ 28న కరీంనగర్లో జన్మించారు. 1980లో ఆయనకు ఈ పురస్కారం లభించింది.
ప్రశ్న 5: ‘గబ్బిలం’ మరియు ‘ఫిరదౌసి’ కావ్యాల రచయిత ఎవరు?
జవాబు: గుర్రం జాషువా. ఈయన 1895 సెప్టెంబర్ 28న జన్మించారు.
ప్రశ్న 6: ‘గన్నర్స్ డే’ (Gunners Day) భారత సైన్యంలో దేనికి సంకేతం?
జవాబు: భారత సైన్యంలోని ఆర్టిలరీ రెజిమెంట్ (Regiment of Artillery) స్థాపించబడిన రోజు (1835 సెప్టెంబర్ 28) ని సూచిస్తుంది.
ప్రశ్న 7: సమాచారానికి సార్వత్రిక ప్రాప్యత అంతర్జాతీయ దినోత్సవాన్ని ఏ సంస్థ నిర్వహిస్తుంది?
జవాబు: ఐక్యరాజ్యసమితికి చెందిన యునెస్కో (UNESCO) ఆధ్వర్యంలో నిర్వహించబడుతుంది.
