చివరిగా నవీకరణ: సెప్టెంబర్ 2, 2026
చరిత్రలో ఈరోజు – సెప్టెంబర్ 2 చరిత్ర పుటల్లో అనేక ప్రధాన ఘట్టాలకు, శాస్త్రీయ పురోగతులకు మరియు రాజకీయ పరిణామాలకు వేదికగా నిలిచింది. రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం అధికారిక ముగింపు నుండి తెలంగాణ సాయుధ పోరాటంలో మైలురాయిగా నిలిచిన పరకాల ఉదంతం వరకు అనేక కీలక సంఘటనలు ఈ రోజున జరిగాయి. పోటీ పరీక్షలకు సిద్ధమయ్యే అభ్యర్థులకు మరియు చరిత్ర ప్రేమికులకు ఈ సమాచారం ఎంతో ఉపయోగపడుతుంది.
ఈ ఆర్టికల్ను ఇంగ్లీష్లో చదవండి
ఈ ఆర్టికల్ లో మనం తెలుసుకోబోయే అంశాలు:
- సెప్టెంబర్ 2న జరిగిన ముఖ్యమైన చారిత్రక సంఘటనలు
- సెప్టెంబర్ 2న జన్మించిన ప్రముఖుల వివరాలు
- జాతీయ మరియు అంతర్జాతీయ దినోత్సవాల విశేషాలు
- పోటీ పరీక్షలకు ఉపయోగపడే ముఖ్యమైన కరెంట్ అఫైర్స్ విశేషాలు
Table of Contents
🌟 సెప్టెంబర్ 2 ముఖ్యాంశాలు
- రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం అధికారిక ముగింపు (1945): USS మిస్సోరీ యుద్ధనౌకపై జపాన్ లొంగుబాటు పత్రాలపై సంతకం చేయడంతో రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం అధికారికంగా ముగిసింది.
- వియత్నాం స్వాతంత్ర్య ప్రకటన (1945): హో చి మిన్ ఫ్రాన్స్ పాలన నుండి వియత్నాం డెమోక్రటిక్ రిపబ్లిక్ స్వాతంత్య్రాన్ని ప్రకటించారు.
- భారత మధ్యంతర ప్రభుత్వం ఏర్పాటు (1946): జవహర్లాల్ నెహ్రూ నాయకత్వంలో భారతదేశపు తొలి మధ్యంతర ప్రభుత్వం అధికారికంగా బాధ్యతలు స్వీకరించింది.
- పరకాల అమరవీరుల ఉదంతం (1947): తెలంగాణ సాయుధ పోరాటంలో భాగంగా పరకాలలో నిజాం రజాకార్లు జరిపిన విచక్షణారహిత కాల్పుల్లో 22 మంది అమరులయ్యారు (పరకాల జలియన్వాలా బాగ్ సంఘటన).
- వై.ఎస్. రాజశేఖరరెడ్డి అకాల మరణం (2009): ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రి డాక్టర్ వై.ఎస్. రాజశేఖరరెడ్డి నల్లమల అటవీ ప్రాంతంలో జరిగిన హెలికాప్టర్ ప్రమాదంలో దుర్మరణం చెందారు.
🗓️ సెప్టెంబర్ 2న జరిగిన ముఖ్య సంఘటనలు
1666 – లండన్ మహా అగ్నిప్రమాదం (Great Fire of London)
లండన్ నగరంలోని థామస్ ఫారిలర్ బేకరీలో ప్రారంభమైన తీవ్రమైన అగ్నిప్రమాదం నాలుగు రోజుల పాటు నగరంలో వినాశనం సృష్టించింది. ఈ ప్రమాదంలో వేలాది ఇళ్ళు, ప్రసిద్ధ సెయింట్ పాల్స్ కేథడ్రల్ తో సహా అనేక చారిత్రక నిర్మాణాలు బూడిదయ్యా యి. అయితే, ఈ పునర్నిర్మాణం ఆధునిక లండన్ నగర రూపకల్పనకు మరియు ప్రజారోగ్య ప్రణాళికలకు పునాది వేసింది.
1945 – రెండవ ప్రపంచ యుద్ధ ముగింపు – జపాన్ లొంగుబాటు (V-J Day)
టోక్యో బేలో లంగరు వేసిన అమెరికన్ యుద్ధనౌక USS మిస్సోరీపై జపాన్ ప్రతినిధులు అధికారికంగా లొంగుబాటు పత్రాలపై సంతకం చేశారు. జనరల్ డౌగ్లాస్ మెక్ఆర్థర్ సమక్షంలో జరిగిన ఈ ఘట్టంతో ప్రపంచాన్ని వణికించిన రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం అధికారికంగా ముగిసింది. ఈ రోజును ‘విక్టరీ ఓవర్ జపాన్ డే’ (V-J Day) గా జరుపుకుంటారు.
1945 – వియత్నాం స్వాతంత్ర్య ప్రకటన
హో చి మిన్ హనోయ్లోని బా దిన్ స్క్వేర్లో ఫ్రాన్స్ నుండి వియత్నాం స్వాతంత్ర్యం పొందినట్లు ప్రకటించారు. వియత్నాం డెమోక్రటిక్ రిపబ్లిక్ ఆవిర్భావానికి ఇది దారితీసింది. ఆగ్నేయాసియాలో ఫ్రెంచ్ వలస పాలన అంతానికి మరియు వియత్నాం యుద్ధ పరిణామాలకు ఇది ప్రాథమిక ఘట్టం.
1946 – భారత మధ్యంతర ప్రభుత్వం ఏర్పాటు
భారత స్వాతంత్ర్య చట్టం సమాయత్తమవుతున్న తరుణంలో జవహర్లాల్ నెహ్రూ ఉపాధ్యక్షుడిగా భారతదేశపు తొలి మధ్యంతర ప్రభుత్వం బాధ్యతలు స్వీకరించింది. బ్రిటిష్ పాలన నుండి స్వతంత్ర భారత పాలనాధికారాల బదిలీలో ఇది అత్యంత కీలకమైన రాజ్యాంగ మరియు రాజకీయ పరిణామం.
1947 – పరకాల సాయుధ పోరాట ఉదంతం (తెలంగాణ జలియన్వాలా బాగ్)
ఉమ్మడి వరంగల్ జిల్లా పరకాలలో భారత యూనియన్లో హైదరాబాద్ సంస్థానాన్ని విలీనం చేయాలని కోరుతూ శాంతియుతంగా జాతీయ జెండా ర్యాలీ నిర్వహిస్తున్న ప్రజలపై నిజాం రజాకార్లు, పోలీసులు విచక్షణారహితంగా కాల్పులు జరిపారు. ఈ దారుణంలో 22 మంది స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు అక్కడికక్కడే మరణించగా వందలాది మంది గాయపడ్డారు. తెలంగాణ విమోచన పోరాటంలో ఈ ఘటనను ‘తెలంగాణ జలియన్వాలా బాగ్’ గా పిలుస్తారు.
ఇతర ముఖ్య సంఘటనలు
- 1752: గ్రెగోరియన్ క్యాలెండర్ను బ్రిటన్ మరియు దాని వలస ప్రాంతాలు అధికారికంగా స్వీకరించాయి.
- 1969: న్యూయార్క్లోని న్యూయార్క్లోని కెమికల్ బ్యాంక్ (Chemical Bank) బ్రాంచ్లో ఉంచిన మెషీన్ ద్వారా అమెరికాలో మొదటి ఆటోమేటెడ్ టెల్లర్ మెషీన్ (ATM) సేవలు అందుబాటులోకి వచ్చాయి.
- 1998: స్విస్ ఎయిర్ ఫ్లైట్ 111 కెనడా తీరంలో పేలిపోయి 229 మంది ప్రయాణికులు దుర్మరణం పాలయ్యారు.
🎂 ప్రముఖుల జననాలు
| సంవత్సరం | ప్రముఖులు | ప్రత్యేకత |
| 1853 | విల్హెల్మ్ ఆస్ట్వాల్డ్ | జర్మన్ రసాయన శాస్త్రవేత్త; ఉత్ప్రేరకాలు (Catalysis) పై పరిశోధనలకు 1909 లో నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత. |
| 1936 | హరనాథ్ | తెలుగు చలనచిత్ర స్వర్ణయుగపు ప్రముఖ కథానాయకుడు (‘భీష్మ’, ‘జగదేకవీరుని కథ’). |
| 1948 | క్రిస్టా మెక్ఆలిఫ్ | అమెరికన్ ఉపాధ్యాయురాలు; అంతరిక్షంలోకి వెళ్ళేందుకు ఎంపికైన మొదటి ఉపాధ్యాయురాలు ( ఛాలెంజర్ ప్రమాదంలో మరణించారు). |
| 1956 | నందమూరి హరికృష్ణ | ప్రముఖ తెలుగు నటుడు, రాజ్యసభ మాజీ సభ్యుడు, మాజీ ఆంధ్ర్పప్రదేశ్ రవాణా శాఖ మంత్రి. |
| 1965 | సురేఖ యాదవ్ | భారతీయ రైల్వేలలో ఆసియాలోనే మొదటి మహిళా రైలు డ్రైవర్ (లోకో పైలట్). |
| 1971 | పవన్ కళ్యాణ్ | ప్రసిద్ధ తెలుగు నటుడు, జనసేన పార్టీ వ్యవస్థాపకుడు మరియు ఆంధ్రప్రదేశ్ ఉప ముఖ్యమంత్రి. |
📌 ఇతర ప్రముఖుల జననాలు: స్యూ మెంగెర్స్ (1932) – హాలీవుడ్ ప్రముఖ టాలెంట్ ఏజెంట్, కీనూ రీవ్స్ (1964) – హాలీవుడ్ నటుడు.
🕯️ ప్రముఖుల మరణ వార్షికోత్సవాలు
- 1973 – జె.ఆర్.ఆర్. టోల్కీన్ (J.R.R. Tolkien): ఆంగ్ల ఆచార్యుడు, భాషాశాస్త్రవేత్త మరియు జగద్విఖ్యాత ఫాంటసీ నవలలు ‘ది లార్డ్ ఆఫ్ ది రింగ్స్’ (The Lord of the Rings), ‘ది హాబిట్’ (The Hobbit) రచయిత. ఆధునిక ఫాంటసీ సాహిత్య పితామహుడిగా ఈయన గుర్తింపు పొందారు.
- 1992 – బార్బరా మెక్క్లింటక్ (Barbara McClintock): అమెరికన్ జన్యుశాస్త్రవేత్త. జన్యువులు క్రోమోజోమ్లపై స్థానాలు మారతాయని (‘జంపింగ్ జీన్స్’ లేదా Transposons) కనిపెట్టినందుకు గాను 1983 లో వైద్య/శరీరధర్మ శాస్త్రంలో నోబెల్ బహుమతి పొందారు. ఒంటరిగా ఈ నోబెల్ పొందిన ఏకైక మహిళ ఈమె.
- 2009: డాక్టర్ వై.ఎస్. రాజశేఖరరెడ్డి (Y.S. Rajasekhara Reddy): ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ మాజీ ముఖ్యమంత్రి, ప్రజాదరణ పొందిన నాయకుడు. ఉచిత విద్యుత్, ఆరోగ్యశ్రీ, ఫీజు రీయింబర్స్మెంట్ వంటి సంక్షేమ పథకాలతో ప్రజల్లో ముద్రవేశారు. నల్లమల అడవుల్లో పావురాల గుట్ట వద్ద జరిగిన హెలికాప్టర్ ప్రమాదంలో అకాల మరణం చెందారు.
📌 ఇతర ప్రముఖుల మరణాలు: పియర్ డి కుబెర్టిన్ (1937) – ఆధునిక ఒలింపిక్ క్రీడల వ్యవస్థాపకుడు (ఇంటర్నేషనల్ ఒలింపిక్ కమిటీ వ్యవస్థాపకుడు), హో చీ మిన్ – వియత్నాం ప్రజాస్వామ్య గణతంత్ర రాజ్యపు మొదటి అధ్యక్షుడు, రొనాల్డ్ కోస్ (2013) – లావాదేవీ వ్యయాలు మరియు ఆస్తి హక్కులపై చేసిన కృషికి గాను 1991లో నోబెల్ బహుమతిని గెలుచుకున్న ఆర్థికవేత్త.
📢 జాతీయ & అంతర్జాతీయ దినోత్సవాలు
- ప్రపంచ కొబ్బరి దినోత్సవం (World Coconut Day): ఇంటర్నేషనల్ అండ్ ఏషియన్ అండ్ పసిఫిక్ కోకోనట్ కమ్యూనిటీ (APCC) స్థాపన దినోత్సవాన్ని పురస్కరించుకుని 2009 నుండి నిర్వహించబడుతోంది. కొబ్బరి సాగు ప్రాముఖ్యత, దాని పేదరిక నిర్మూలనా సామర్థ్యం, పౌష్టికాహార విలువలు మరియు పారిశ్రామిక ఉపయోగాలు విస్తృతంగా ప్రచారం చేయడం.
- జపాన్ పై విజయోత్సవ దినం (Victory over Japan Day – V-J Day): 1945 సెప్టెంబర్ 2న USS మిస్సోరీ నౌకపై జపాన్ అధికారికంగా లొంగుబాటు పత్రాలపై సంతకం చేయడంతో ప్రారంభమైంది. రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం ముగింపును మరియు మిత్రరాజ్యాల విజయాన్ని స్మరించుకోవడం. ప్రపంచ మానవాళిని అతలాకుతలం చేసిన సుదీర్ఘమైన ప్రపంచ యుద్ధానికి ముగింపు పలికిన చారిత్రక దినం.
- జాతీయ బ్లూబెర్రీ పాప్సికల్ దినోత్సవం (National Blueberry Popsicle Day – USA): అమెరికాలో ఆహార సంస్కృతిలో భాగంగా ప్రాచుర్యం పొందిన దినోత్సవం. వేసవి ముగింపులో బ్లూబెర్రీ పండ్లతో తయారుచేసే పాప్సికల్లను ఆస్వాదించడం. స్థానిక ఆహార మరియు సంస్కృతి ప్రచారంలో భాగం.
💡 మీకు తెలుసా?
- ఏకైక మహిళా నోబెల్ విజేత: బార్బరా మెక్క్లింటక్ వైద్య విభాగంలో ఎవరితోనూ పంచుకోకుండా ఒంటరిగా (Unshared) నోబెల్ బహుమతి పొందిన ఏకైక మహిళా శాస్త్రవేత్త.
- ఆసియాలోనే ప్రథమురాలు: మహారాష్ట్రకు చెందిన సురేఖ యాదవ్ 1988లో రైలు డ్రైవర్ (లోకో పైలట్) గా బాధ్యతలు స్వీకరించి, ఆసియాలోనే మొదటి మహిళా రైలు డ్రైవర్గా చరిత్ర సృష్టించారు.
- బ్రిటన్ క్యాలెండర్లో మాయమైన 11 రోజులు: 1752 లో బ్రిటన్ గ్రెగోరియన్ క్యాలెండర్ను స్వీకరించినప్పుడు, సెప్టెంబర్ 2 తదుపరి రోజును నేరుగా సెప్టెంబర్ 14 గా పరిగణించారు. దీంతో ఆ సంవత్సరంలో 11 రోజులు క్యాలెండర్ నుండి రద్దయ్యాయి.
- తెలంగాణ జలియన్వాలా బాగ్: 1947 సెప్టెంబర్ 2న వరంగల్ జిల్లా పరకాలలో అమాయక ప్రజలపై రజాకార్లు జరిపిన కాల్పుల దురంతాన్ని అమరవీరుల త్యాగాలకు గుర్తుగా తెలంగాణ జలియన్వాలా బాగ్గా అభివర్ణిస్తారు.
❓ తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQs)
ప్రశ్న 1: తెలంగాణ చరిత్రలో సెప్టెంబర్ 2 కి ఉన్న ప్రత్యేక చారిత్రక ప్రాధాన్యత ఏమిటి?
జవాబు: 1947 సెప్టెంబర్ 2న ఉమ్మడి వరంగల్ జిల్లాలోని పరకాలలో జాతీయ జెండా ఆవిష్కరణ ర్యాలీపై నిజాం రజాకార్లు జరిపిన దారుణ కాల్పుల్లో 21 మంది అమరులయ్యారు. ఈ ఘటనను ‘తెలంగాణ జలియన్వాలా బాగ్’ గా పిలుస్తారు.
ప్రశ్న 2: 1946 సెప్టెంబర్ 2న ఏర్పాటు చేసిన భారత మధ్యంతర ప్రభుత్వానికి వైస్ప్రెసిడెంట్ (ఉపాధ్యక్షుడు) ఎవరు?
జవాబు: జవహర్లాల్ నెహ్రూ మధ్యంతర ప్రభుత్వంలో ఎగ్జిక్యూటివ్ కౌన్సిల్ ఉపాధ్యక్షుడిగా మరియు విదేశాంగ శాఖ మంత్రిగా బాధ్యతలు నిర్వహించారు.
ప్రశ్న 3: ప్రపంచ కొబ్బరి దినోత్సవాన్ని ఏ సంస్థ స్థాపన జ్ఞాపకార్థం జరుపుకుంటారు?
జవాబు: ఆసియా మరియు పసిఫిక్ కొబ్బరి సమాజం (Asian and Pacific Coconut Community – APCC) స్థాపన దినోత్సవాన్ని పురస్కరించుకుని ప్రతి సంవత్సరం సెప్టెంబర్ 2న ప్రపంచ కొబ్బరి దినోత్సవం జరుపుకుంటారు.
ప్రశ్న 4: జంపింగ్ జీన్స్ (Transposons) ను కనుగొన్నందుకు నోబెల్ బహుమతి పొందిన మహిళా శాస్త్రవేత్త ఎవరు?
జవాబు: అమెరికన్ జన్యుశాస్త్రవేత్త బార్బరా మెక్క్లింటక్. ఈమె 1983లో వైద్య విభాగంలో నోబెల్ బహుమతి పొందారు.
ప్రశ్న 5: రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం అధికారికంగా ఏ రోజున మరియు ఏ యుద్ధనౌకపై ముగిసింది?
జవాబు: 1945 సెప్టెంబర్ 2న అమెరికాకు చెందిన ‘USS మిస్సోరీ’ (USS Missouri) యుద్ధనౌకపై జపాన్ లొంగుబాటు ఒప్పందంపై సంతకం చేయడంతో ముగిసింది.
ప్రశ్న 6: ఆసియాలోనే మొదటి మహిళా రైలు డ్రైవర్ (లోకో పైలట్) ఎవరు?
జవాబు: సురేఖ యాదవ్. ఈమె 1988లో సెంట్రల్ రైల్వేస్లో లోకో పైలట్గా చేరారు.
ప్రశ్న 7: ప్రపంచ ప్రసిద్ధి చెందిన ‘ది లార్డ్ ఆఫ్ ది రింగ్స్’ నవలా రచయిత ఎవరు?
జవాబు: జె.ఆర్.ఆర్. టోల్కీన్ (J.R.R. Tolkien).
ప్రశ్న8: ఆంధ్రప్రదేశ్ మాజీ ముఖ్యమంత్రి డాక్టర్ వై.ఎస్. రాజశేఖరరెడ్డి ఏ సంవత్సరంలో హెలికాప్టర్ ప్రమాదంలో మరణించారు?
జవాబు: 2009 సెప్టెంబర్ 2న నల్లమల అటవీ ప్రాంతంలో జరిగిన హెలికాప్టర్ ప్రమాదంలో మరణించారు.
