చరిత్రలో ఈరోజు —  ఆగస్టు 22: ముఖ్య సంఘటనలు, ప్రముఖుల జననాలు, జాతీయ & అంతర్జాతీయ దినోత్సవాలు

చివరిగా నవీకరణ: ఆగస్టు 22, 2026

చరిత్రలో ఈరోజు – ఆగస్టు 22వ తేదీకి ప్రపంచ మరియు భారతీయ చరిత్రలో ఎంతో ప్రాముఖ్యత ఉంది. స్వాతంత్ర్య పోరాటంలో విప్లవాత్మకమైన మలుపులు, అంతర్జాతీయ దౌత్య ఒప్పందాలు మరియు సాంకేతిక రంగంలో విప్లవాత్మక మార్పులకు ఈ రోజు సాక్ష్యంగా నిలిచింది.

ఈ ఆర్టికల్‌ను ఇంగ్లీష్‌లో చదవండి

ఈ ఆర్టికల్ లో మనం తెలుసుకోబోయే అంశాలు:

• ఆగస్టు 22న జరిగిన ముఖ్యమైన చారిత్రక సంఘటనలు
• ఆగస్టు 22న జన్మించిన ప్రముఖుల వివరాలు
• జాతీయ మరియు అంతర్జాతీయ దినోత్సవాల విశేషాలు
• పోటీ పరీక్షలకు ఉపయోగపడే ముఖ్యమైన కరెంట్ అఫైర్స్ విశేషాలు

🌟 ఆగస్టు 22 ముఖ్యాంశాలు

• మద్రాస్ నగర స్థాపన (1639): ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ ద్వారా మద్రాసు (చెన్నై) నగరం స్థాపించబడింది.
• మొదటి జెనీవా ఒప్పందం (1864): మానవతా దృక్పథంతో కూడిన మొదటి జెనీవా ఒప్పందంపై 12 దేశాలు సంతకాలు చేశాయి.
• మన్యం తిరుగుబాటు ప్రారంభం (1922): అల్లూరి సీతారామరాజు నేతృత్వంలో చింతపల్లి పోలీస్ స్టేషన్‌పై దాడితో మన్యం తిరుగుబాటు ప్రారంభమైంది.
• షోయబుల్లా ఖాన్ అమరత్వ దినం (1948): తెలంగాణ సాయుధ పోరాటంలో నిర్భయ జర్నలిస్ట్ షోయబుల్లా ఖాన్ రజాకార్లచే హత్య చేయబడ్డారు.
• మెగాస్టార్ చిరంజీవి జననం (1955): పద్మవిభూషణ్ గ్రహీత, తెలుగు చలనచిత్ర రంగాన్ని దశాబ్దాల పాటు శాసించిన నటుడు.

🗓️ ఆగస్టు 22న జరిగిన ముఖ్య సంఘటనలు

1639 – మద్రాస్ (చెన్నై) నగర స్థాపన

ఆంగ్లేయుల ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ ప్రతినిధి ఫ్రాన్సిస్ డే, విజయ నగర సామ్రాజ్య ప్రతినిధులైన దమర్ల వెంకటాద్రి నాయకుడు మరియు ఆయన సోదరుడి నుండి కూవం నదికి, అడ్యార్ నదికి మధ్య ఉన్న చిన్న తీర ప్రాంతాన్ని కొనుగోలు చేశారు. ఈ స్థలంలోనే సెయింట్ జార్జ్ కోట నిర్మాణం ప్రారంభమైంది, ఇది ఆధునిక మద్రాస్ నగర ఆవిర్భావానికి పునాది వేసింది. దక్షిణ భారతదేశంలో బ్రిటీష్ వాణిజ్య మరియు సైనిక విస్తరణకు ఇది ప్రధాన కేంద్రంగా మారింది.

చరిత్రలో ఈరోజు —  సెప్టెంబర్ 10: ముఖ్య సంఘటనలు, ప్రముఖుల జననాలు, జాతీయ & అంతర్జాతీయ దినోత్సవాలు

1864 – తొలి జెనీవా సదస్సు మరియు ఒప్పందం

స్విట్జర్లాండ్‌లోని జెనీవాలో జరిగిన అంతర్జాతీయ సమావేశంలో 12 ఐరోపా దేశాలు మొదటి జెనీవా ఒప్పందం (First Geneva Convention) పై సంతకం చేశాయి. యుద్ధ సమయంలో గాయపడిన సైనికులకు మరియు వైద్య సిబ్బందికి రక్షణ కల్పించడం ఈ ఒప్పందం యొక్క ప్రధాన ఉద్దేశం. ఇది రెడ్ క్రాస్ సంస్థ ఏర్పాటుకు మరియు ఆధునిక అంతర్జాతీయ మానవీయ చట్టాలకు (International Humanitarian Law) పునాదిగా నిలిచింది.

1922 – అల్లూరి సీతారామరాజు నేతృత్వంలో మన్యం తిరుగుబాటు ప్రారంభం

మన్యం ప్రజలపై బ్రిటీష్ ప్రభుత్వం సాగిస్తున్న గిరిజన హక్కుల కాలరాచివేతకు వ్యతిరేకంగా అల్లూరి సీతారామరాజు విప్లవ శంఖారావం పూరించారు. ఆగస్టు 22న చింతపల్లి పోలీస్ స్టేషన్‌పై దాడి చేసి ఆయుధాలను స్వాధీనం చేసుకోవడం ద్వారా మన్యం తిరుగుబాటును అధికారికంగా ప్రారంభించారు. ఇది భారత స్వాతంత్ర్య పోరాటంలో గిరిజనుల సాయుధ పోరాటానికి చిరస్మరణీయ ఘట్టంగా నిలిచింది.

1932 – బి.బి.సి (BBC) ప్రయోగాత్మక టెలివిజన్ ప్రసారాలు

బ్రిటిష్ బ్రాడ్‌కాస్టింగ్ కార్పొరేషన్ (BBC) లండన్ నుండి జాన్ లోగీ బైర్డ్ రూపొందించిన 30-లైన్ల స్కానింగ్ వ్యవస్థను ఉపయోగించి ప్రయోగాత్మక టెలివిజన్ ప్రసారాలను ప్రారంభించింది. ఇది ప్రపంచంలోనే రెగ్యులర్ ప్రసార రంగానికి మార్గదర్శకంగా నిలిచి, ఆధునిక దృశ్య మాధ్యమ ప్రసార యుగానికి నాంది పలికింది.

ఇతర ముఖ్య సంఘటనలు

• 1485: బాస్వర్త్ ఫీల్డ్ యుద్ధంలో రిచర్డ్ III మరణించడంతో ట్యూడర్ రాజవంశం బ్రిటన్ లో అధికారంలోకి వచ్చింది.
• 1770: కెప్టెన్ జేమ్స్ కుక్ ఆస్ట్రేలియా తూర్పు తీరాన్ని బ్రిటన్ భూభాగంగా ప్రకటిస్తూ “న్యూ సౌత్ వేల్స్” అని నామకరణం చేశారు.
• 1846: యునైటెడ్ స్టేట్స్ న్యూ మెక్సికో ప్రాంతాన్ని విలీనం చేసుకుంది.
• 1910: జపాన్-కొరియా విలీన ఒప్పందం కుదిరింది, దీని ద్వారా కొరియాపై జపాన్ నిరంకుశ పాలన ప్రారంభమైంది.

🎂 ప్రముఖుల జననాలు

📌 ఇతర ప్రముఖుల జననాలు: డెంగ్ షియావోపింగ్ (1904) – చైనా ఆర్థిక సంస్కరణల రూపశిల్పి, రే బ్రాడ్‌బరీ (1920) – ప్రముఖ సైన్స్ ఫిక్షన్ రచయిత, డి. కామేశ్వరి (1935) – ప్రముఖ తెలుగు కథా మరియు నవలా రచయిత్రి, మత్స్ విలాండర్ (1964) – స్వీడిష్ టెన్నిస్ దిగ్గజం, క్రిస్టెన్ విగ్ (1973) – అమెరికన్ నటి,  రాహుల్ సింప్లీగంజ్ (1989) – ప్రముఖ తెలుగు జానపద మరియు సినీ గాయకుడు, బిగ్ బాస్ విజేత.

🕯️ ప్రముఖుల మరణ వార్షికోత్సవాలు

• 1948 – షోయబుల్లా ఖాన్: హైదరాబాద్‌ను భారతదేశంలో విలీనం చేయాలని “ఇమ్రోజ్” పత్రిక ద్వారా గళమెత్తిన ధైర్యశాలి, నిర్భయ జర్నలిస్ట్ షోయబుల్లా ఖాన్. నిజాం నిరంకుశత్వానికి మరియు రజాకార్ల మతోన్మాదానికి వ్యతిరేకంగా రాసినందుకు గాను కాసిం రజ్వీ అనుచరులైన రజాకార్లు ఆగస్టు 22, 1948 రాత్రి ఆయనను అత్యంత దారుణంగా హత్య చేశారు. మత సామరస్యానికి, పత్రికా స్వేచ్ఛకు ఆయన ఆదర్శంగా నిలిచారు.
• 2014 – యు.ఆర్. అనంతమూర్తి: కన్నడ సాహిత్య రంగానికి చెందిన మహోన్నత రచయిత, విమర్శకుడు మరియు జ్ఞానపీఠ పురస్కార గ్రహీత యు.ఆర్. అనంతమూర్తి (ఉడుపి రాజగోపాలాచార్య అనంతమూర్తి). ఆయన రాసిన ‘సంస్కార’ నవల భారతీయ సాహిత్యంలో సరికొత్త శకానికి నాంది పలికింది. ఆయన కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ అధ్యక్షుడిగా కూడా సేవలందించారు.

📌 ఇతర ప్రముఖుల మరణాలు: రిచర్డ్ III (1485) – ఇంగ్లాండ్ రాజు, జోమో కెన్యాట్టా (1978) – కెన్యా తొలి అధ్యక్షుడు, బొమ్మకంటి సత్యనారాయణ రావు (1984) – తెలంగాణ సాయుధ పోరాట యోధుడు, మాజీ శాసనసభ్యుడు, శోభా సింగ్ (1986) – పంజాబ్‌కు చెందిన ప్రముఖ చిత్రకారుడు, పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీత.

చరిత్రలో ఈరోజు —  సెప్టెంబర్ 9: ముఖ్య సంఘటనలు, ప్రముఖుల జననాలు, జాతీయ & అంతర్జాతీయ దినోత్సవాలు

📢 జాతీయ & అంతర్జాతీయ దినోత్సవాలు

• మద్రాసు దినోత్సవం (Madras Day): 1639 ఆగస్టు 22న మద్రాస్ (ప్రస్తుత చెన్నై) నగరం ఆవిర్భవించిన రోజును పురస్కరించుకుని ప్రతి ఏటా ఈ దినోత్సవాన్ని జరుపుకుంటారు. చెన్నై నగర చరిత్ర, సంస్కృతి, వారసత్వం మరియు ప్రగతిని స్మరించుకోవడం. నగరంలో వారసత్వ నడకలు, ప్రదర్శనలు మరియు సాంస్కృతిక కార్యక్రమాల ద్వారా చరిత్రపై అవగాహన కల్పిస్తారు.
• మతం లేదా విశ్వాసం ఆధారంగా హింసాత్మక చర్యల బాధితుల స్మారక అంతర్జాతీయ దినోత్సవం (International Day Commemorating the Victims of Acts of Violence Based on Religion or Belief): ఐక్యరాజ్యసమితి 2019లో మే 28న తీర్మానం ఆమోదించి ఆగస్టు 22ను ఈ దినోత్సవంగా ప్రకటించింది. మతాంతర సహనాన్ని పెంపొందించడం మరియు మతపరమైన ద్వేషం, హింసకు గురైన బాధితులకు న్యాయం చేకూర్చడం. ప్రపంచవ్యాప్తంగా మత స్వేచ్ఛను కాపాడటానికి, ప్రాథమిక మానవ హక్కుల పరిరక్షణకు ఐరాస పిలుపునిస్తుంది.
• ప్రపంచ జానపద దినోత్సవం (World Folklore Day): 1839 ఆగస్టు 22న ఆంగ్ల పరిశోధకుడు జాన్ విలియం థామ్స్ మొదటిసారిగా “Folklore” అనే పదాన్ని ఉపయోగించారు. దీని ఆధారంగా ఈ రోజును నిర్వహిస్తారు. సంస్కృతీ సాంప్రదాయాలు, జానపద కళలు, కథలు మరియు ఆచారాలను కాపాడుకోవడం. మౌఖిక సాంప్రదాయాల పరిరక్షణ మరియు స్థానిక సంస్కృతులపై యువతలో చైతన్యం తీసుకురావడం.

💡 మీకు తెలుసా?

• ఫ్రాన్సిస్ డే కొనుగోలు చేసిన భూమి: 1639లో బ్రిటిష్ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ మద్రాసు నగర నిర్మాణం కోసం కొనుగోలు చేసిన భూమి పొడవు కేవలం 3 మైళ్ళు, వెడల్పు 1 మైలు మాత్రమే.
• టెలివిజన్ పితామహులలో ఒకడు: పాల్ గోట్లీబ్ నిప్కో 1884లో కనుగొన్న ‘నిప్కో డిస్క్’ మెకానికల్ టెలివిజన్ నిర్మాణానికి పునాది వేసింది.
• చింతపల్లి దాడి విశేషం: అల్లూరి సీతారామరాజు చింతపల్లి పోలీస్ స్టేషన్‌పై దాడి చేసినప్పుడు, రికార్డు రిజిస్టర్‌లో స్వయంగా సంతకం చేసి, ఏమేమి ఆయుధాలు తీసుకెళ్తున్నారో రాసి వెళ్లారు.
• అత్యంత పురాతన జెనీవా ఒప్పందం: 1864లో ఆమోదించిన మొదటి జెనీవా ఒప్పందం కేవలం 10 ఆర్టికల్స్‌తో రూపుదిద్దుకుంది, కానీ ఇది మానవతా చట్టాలలో అతిపెద్ద విప్లవానికి దారితీసింది.

❓ తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQs)

ప్రశ్న 1: మద్రాసు (చెన్నై) నగరం ఏ సంవత్సరంలో స్థాపించబడింది?

జవాబు: మద్రాసు నగరం 1639 ఆగస్టు 22న ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ ప్రతినిధి ఫ్రాన్సిస్ డే ద్వారా స్థాపించబడింది.

ప్రశ్న 2: అల్లూరి సీతారామరాజు మన్యం తిరుగుబాటును ఎప్పుడు, ఏ ఘటనతో ప్రారంభించారు?

జవాబు: 1922 ఆగస్టు 22న విశాఖపట్నం జిల్లాలోని చింతపల్లి పోలీస్ స్టేషన్‌పై దాడి చేయడంతో మన్యం తిరుగుబాటు ప్రారంభమైంది.

ప్రశ్న 3: మొదటి జెనీవా ఒప్పందం (First Geneva Convention) ఎప్పుడు జరిగింది? దీని ప్రాముఖ్యత ఏమిటి?

జవాబు: 1864 ఆగస్టు 22న జరిగింది. యుద్ధ రంగంలో గాయపడిన సైనికులకు మరియు వైద్య సిబ్బందికి రక్షణ కల్పించడం దీని ప్రధాన ఉద్దేశం.

ప్రశ్న 4: తెలంగాణ సాయుధ పోరాటంలో అమరుడైన పత్రికాధిపతి/జర్నలిస్ట్ ఎవరు?

జవాబు: ‘ఇమ్రోజ్’ పత్రిక సంపాదకుడు షోయబుల్లా ఖాన్. ఆయనను 1948 ఆగస్టు 22న రజాకార్లు హత్య చేశారు.

ప్రశ్న 5: జ్ఞానపీఠ అవార్డు గ్రహీత యు.ఆర్. అనంతమూర్తి ఏ రంగానికి, ఏ భాషకు చెందినవారు?

జవాబు: ఆయన కన్నడ భాషకు చెందిన ప్రముఖ సాహిత్యవేత్త, నవలా రచయిత మరియు విమర్శకుడు.

చరిత్రలో ఈరోజు —  సెప్టెంబర్ 8: ముఖ్య సంఘటనలు, ప్రముఖుల జననాలు, జాతీయ & అంతర్జాతీయ దినోత్సవాలు

ప్రశ్న 6: మతం లేదా విశ్వాసం ఆధారంగా హింసాత్మక చర్యల బాధితుల స్మారక అంతర్జాతీయ దినోత్సవాన్ని ఐరాస ఏ రోజున నిర్వహిస్తుంది?

జవాబు: ప్రతి సంవత్సరం ఆగస్టు 22వ తేదీన నిర్వహిస్తుంది.

ప్రశ్న 7: టెలివిజన్ సాంకేతికత అభివృద్ధికి పునాది వేసిన ‘నిప్కో డిస్క్’ ను ఎవరు కనుగొన్నారు?

జవాబు: జర్మన్ శాస్త్రవేత్త పాల్ గోట్లీబ్ నిప్కో (జననం: 22 ఆగస్టు 1860).

ప్రశ్న 8: ప్రయోగాత్మక టెలివిజన్ ప్రసారాలను బిబిసి (BBC) ఏ సంవత్సరంలో ప్రారంభించింది?

జవాబు: 1932 ఆగస్టు 22న ప్రారంభించింది.

ప్రశ్న 9: ‘వరల్డ్ ఫోక్‌లోర్ డే’ (ప్రపంచ జానపద దినోత్సవం) ని ఆగస్టు 22న ఎందుకు జరుపుకుంటారు?

జవాబు: 1839 ఆగస్టు 22న జాన్ విలియం థామ్స్ అనే పరిశోధకుడు ప్రథమంగా “Folklore” అనే పదాన్ని ప్రతిపాదించినందున ఈ రోజున జరుపుకుంటారు.

ప్రశ్న 10. మతం లేదా విశ్వాసం ఆధారంగా హింస బాధితులను స్మరించే అంతర్జాతీయ దినోత్సవం ఎప్పుడు?

జవాబు: ప్రతి సంవత్సరం ఆగస్టు 22న.

చరిత్రలో ఈరోజు —  సెప్టెంబర్ 7: ముఖ్య సంఘటనలు, ప్రముఖుల జననాలు, జాతీయ & అంతర్జాతీయ దినోత్సవాలు