చరిత్రలో ఈరోజు —  సెప్టెంబర్ 25: ముఖ్య సంఘటనలు, ప్రముఖుల జననాలు, జాతీయ & అంతర్జాతీయ దినోత్సవాలు

చివరిగా నవీకరణ: సెప్టెంబర్ 25, 2026

చరిత్రలో ఈరోజు – సెప్టెంబర్ 25 మానవ చరిత్రలో ఎన్నో ప్రాముఖ్యత కలిగిన రోజు. ప్రపంచ రూపురేఖలను మార్చిన చారిత్రక యుద్ధాల నుండి అంతరిక్ష రంగంలో భారత్ సాధించిన సాధనల వరకు, మరియు మానవతా దృక్పథాన్ని ఎలుగెత్తి చాటిన మహనీయుల జననాల వరకు ఈ రోజు ఎన్నో మైలురాళ్లకు వేదికగా నిలిచింది. పోటీ పరీక్షలకు సిద్ధమయ్యే అభ్యర్థులకు మరియు చరిత్ర ప్రేమికులకు ఉపయోగపడేలా సెప్టెంబర్ 25 యొక్క పూర్తి విశ్లేషణను ఇక్కడ అందించడం జరిగింది.

ఈ ఆర్టికల్‌ను ఇంగ్లీష్‌లో చదవండి

ఈ ఆర్టికల్ లో మనం తెలుసుకోబోయే అంశాలు:

• సెప్టెంబర్ 25న జరిగిన ముఖ్యమైన చారిత్రక సంఘటనలు
• సెప్టెంబర్ 25న జన్మించిన ప్రముఖుల వివరాలు
• జాతీయ మరియు అంతర్జాతీయ దినోత్సవాల విశేషాలు
• పోటీ పరీక్షలకు ఉపయోగపడే ముఖ్యమైన కరెంట్ అఫైర్స్ విశేషాలు

🌟 సెప్టెంబర్ 25 ముఖ్యాంశాలు

• స్టాంఫోర్డ్ బ్రిడ్జ్ యుద్ధం (1066): బ్రిటన్ చరిత్రను మలుపు తిప్పిన ప్రముఖ ‘స్టాంఫోర్డ్ బ్రిడ్జ్ యుద్ధం’ ముగింపు.
• పండిత్ దీన్‌దయాల్ ఉపాధ్యాయ జననం (1916): భారతీయ జనసంఘ్ సిద్ధాంతకర్త పండిత్ దీన్‌దయాల్ ఉపాధ్యాయ జననం.
• సతీష్ ధావన్ జననం (1920): భారత అంతరిక్ష రంగానికి దిశానిర్దేశం చేసిన శాస్త్రవేత్త సతీష్ ధావన్ జననం.
• అమెరికా సుప్రీంకోర్టు మొదటి మహిళా జడ్జి (1981): అమెరికా సుప్రీంకోర్టు మొదటి మహిళా న్యాయమూర్తిగా సాండ్రా డే ఓ’కానర్ ప్రమాణ స్వీకారం.

🗓️ సెప్టెంబర్ 25న జరిగిన ముఖ్య సంఘటనలు

1066 – స్టాంఫోర్డ్ బ్రిడ్జ్ యుద్ధం (Battle of Stamford Bridge)

ఇంగ్లాండ్‌పై దాడి చేసిన నార్వే రాజు హెరాల్డ్ హార్డ్రాడాను, ఇంగ్లాండ్ రాజు హారొల్డ్ II ఓడించి అంతం చేశాడు. ఈ యుద్ధంతో ఆంగ్లో-సాక్సన్ యుగంలో వైకింగ్ల ఆధిపత్యానికి తెరపడింది. ఇంగ్లాండ్ మిలిటరీ చరిత్రలో ఇది అత్యంత కీలక ఘట్టం.

చరిత్రలో ఈరోజు —  అక్టోబర్ 2: ముఖ్య సంఘటనలు, ప్రముఖుల జననాలు, జాతీయ & అంతర్జాతీయ దినోత్సవాలు

1237 – ట్రీటీ ఆఫ్ యార్క్ (Treaty of York) ఒప్పందం

ఇంగ్లాండ్ మరియు స్కాట్లాండ్ దేశాల మధ్య సరిహద్దు వివాదాలను పరిష్కరిస్తూ చారిత్రాత్మక ఒప్పందం కుదిరింది. ఇది ప్రపంచంలోనే రెండు స్వతంత్ర దేశాల మధ్య కుదిరిన అతిపురాతన స్థిరమైన సరిహద్దు ఒప్పందాలలో ఒకటి.

1396 – నికోపోలిస్ యుద్ధం (Battle of Nicopolis)

ఒట్టోమన్ సుల్తాన్ బయజిత్ I నేతృత్వంలోని సైన్యం, హంగేరీ రాజు సిగిస్మండ్ నేతృత్వంలోని యూరోపియన్ క్రూసేడర్ కూటమిని ఓడించింది. ఈ విజయం బాల్కన్ ప్రాంతంలో ఒట్టోమన్ సామ్రాజ్య విస్తరణకు మరియు ఆధిపత్యానికి పునాది వేసింది.

1890 – సెకోయా నేషనల్ పార్క్ (Sequoia National Park) ఏర్పాటు

అమెరికా కాంగ్రెస్ కాలిఫోర్నియాలో ‘సెకోయా నేషనల్ పార్క్’ను స్థాపించింది. ఇది ప్రపంచంలోనే భారీ సెకోయా వృక్షాలకు (Giant Sequoia trees) పేరొందిన రెండవ పురాతన అమెరికన్ జాతీయ పార్కు.

1926 – లీగ్ ఆఫ్ నేషన్స్ బానిసత్వ నిరోధక ఒప్పందం

అంతర్జాతీయంగా బానిసత్వాన్ని మరియు బానిస వ్యాపారాన్ని పూర్తిగా నిర్మూలించడానికి లీగ్ ఆఫ్ నేషన్స్ అధీనంలో జెనీవాలో చారిత్రాత్మక బానిసత్వ నిరోధక ఒప్పందం (Slavery Convention) సంతకం చేయబడింది.

1957 – లిటిల్ రాక్ నైన్ (Little Rock Nine) సంఘటన

అమెరికాలోని ఆర్కాన్సాస్ రాష్ట్రంలో జాతి వివక్షను నివారిస్తూ, 9 మంది నల్లజాతి విద్యార్థులను మిలిటరీ రక్షణ మధ్య ఆల్-వైట్ సెంట్రల్ హైస్కూల్‌లోకి ప్రవేశపెట్టారు. అమెరికా పౌర హక్కుల ఉద్యమంలో ఇది ప్రతిష్టాత్మక మైలురాయి.

చరిత్రలో ఈరోజు —  అక్టోబర్ 1: ముఖ్య సంఘటనలు, ప్రముఖుల జననాలు, జాతీయ & అంతర్జాతీయ దినోత్సవాలు

1981 – అమెరికా సుప్రీంకోర్టులో మొదటి మహిళా జడ్జి

సాండ్రా డే ఓ’కానర్ (Sandra Day O’Connor) అమెరికా అత్యున్నత న్యాయస్థానంలో ప్రమాణ స్వీకారం చేసి, తొలి మహిళా జస్టిస్‌గా చరిత్ర సృష్టించారు.

2008 – చైనా షెంజౌ-7 (Shenzhou 7) రోదసి యాత్ర

చైనా తన మూడవ మానవ సహిత అంతరిక్ష ప్రయోగాన్ని విజయవంతంగా చేపట్టింది. ఈ మిషన్ ద్వారా చైనా ఆస్ట్రోనాట్లు అంతరిక్షంలో ప్రథమంగా “స్పేస్‌వాక్” (Spacewalk) చేశారు.

2015 – ఐక్యరాజ్యసమితి సుస్థిర అభివృద్ధి లక్ష్యాల ఆమోదం

UN సభ్యదేశాలు 2030 Sustainable Development Goals (SDGs) ను ఆమోదించాయి. పేదరిక నిర్మూలన, విద్య, ఆరోగ్యం, పర్యావరణ పరిరక్షణ వంటి 17 లక్ష్యాలను ప్రపంచానికి నిర్దేశించాయి.

🎂 ప్రముఖుల జననాలు

🕯️ ప్రముఖుల మరణ వార్షికోత్సవాలు

• 1955 – డాక్టర్ రుక్మాబాయి రౌత్ (Dr. Rukhmabai Raut): విక్టోరియన్ కాలంలో బ్రిటిష్ ఇండియాలో వైద్య పట్టా పొంది సేవలుందించిన మొదటి భారతీయ మహిళా వైద్యులలో ఒకరు. బాల్యవివాహాలకు వ్యతిరేకంగా పోరాడి, ‘Age of Consent Act, 1891’ చట్టానికి మూలకారకురాలయ్యారు.
• 1958 – ఉన్నవ లక్ష్మీనారాయణ: ప్రసిద్ధ తెలుగు రచయిత, స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు మరియు సంఘ సంస్కర్త. తెలుగు సాహిత్యంలో ప్రతిష్టాత్మకమైన ‘మాలపల్లి’ నవలా రచయిత.
• 1990 – ప్రఫుల్ల చంద్ర సేన్: స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, గాంధేయవాది మరియు పశ్చిమ బెంగాల్ మాజీ ముఖ్యమంత్రి.
• 2019 – వేణుమాధవ్: తెలుగు చలనచిత్ర ప్రముఖ హాస్య నటుడు మరియు మిమిక్రీ ఆర్టిస్ట్.
• 2020 – ఎస్. పి. బాలసుబ్రహ్మణ్యం (SPB): భారతీయ గాన గంధర్వుడు, పద్మవిభూషణ్ గ్రహీత, 16 భాషల్లో 40,000 పైగా పాటలు పాడిన దిగ్గజ గాయకుడు. 
• 2011 – వంగారి మాథాయ్ (Wangari Maathai): నోబెల్ శాంతి బహుమతి పొందిన కెన్యా పర్యావరణవేత్త, గ్రీన్ బెల్ట్ మూవ్‌మెంట్ వ్యవస్థాపకురాలు.

📢 జాతీయ & అంతర్జాతీయ దినోత్సవాలు

• ప్రపంచ ఫార్మసిస్టుల దినోత్సవం (World Pharmacists Day): ప్రతి సంవత్సరం సెప్టెంబర్ 25న అంతర్జాతీయ ఔషధ సమాఖ్య (FIP) ఆధ్వర్యంలో నిర్వహించబడుతుంది. ఫార్మసిస్టులు ప్రజారోగ్య పరిరక్షణలో చేసే సేవలను గుర్తించేందుకు ఈ దినోత్సవం జరుపుతారు. 
• అంత్యోదయ దివస్ (Antyodaya Diwas – India): దీనదయాళ్ ఉపాధ్యాయ జయంతి సందర్భంగా భారతదేశంలో జరుపుకుంటారు. సమాజంలోని చివరి వ్యక్తి అభ్యున్నతే నిజమైన అభివృద్ధి అనే ఆయన సిద్ధాంతాన్ని గుర్తుచేస్తుంది.

💡 మీకు తెలుసా?

• వైకింగ్ యుగాంతం: 1066 సెప్టెంబర్ 25న జరిగిన ‘స్టాంఫోర్డ్ బ్రిడ్జ్ యుద్ధం’తో ఐరోపా చరిత్రలో శతాబ్దాలుగా సాగిన వైకింగ్ల ఆక్రమణ యుగానికి అధికారికంగా తెరపడింది.
• అంతరిక్షంలో స్పేస్‌వాక్: చైనా 2008లో సెప్టెంబర్ 25న ప్రయోగించిన ‘షెంజౌ-7’ మిషన్ ద్వారా అంతరిక్షంలో నడిచిన మూడవ దేశంగా (అమెరికా, రష్యాల తర్వాత) రికార్డు సృష్టించింది.
• బాల్య వివాహాలపై పోరాడిన మొదటి మహిళా డాక్టర్: భారతదేశపు తొలి మహిళా వైద్యులలో ఒకరైన డాక్టర్ రుక్మాబాయి, తనకు 11 ఏళ్ల వయస్సులో జరిగిన వివాహాన్ని నిరాకరించి కోర్టుకెక్కి చారిత్రాత్మక విజయం సాధించారు.
• సతీష్ ధావన్ బాధ్యత: 1972లో విక్రమ్ సారాభాయ్ అకస్మాత్తుగా మరణించినప్పుడు, ఇస్రో బాధ్యతలను స్వీకరించి భారత రోదసి రంగాన్ని ఆధునీకరించింది సెప్టెంబర్ 25న జన్మించిన శాస్త్రవేత్త సతీష్ ధావన్.

❓ తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQs)

ప్రశ్న 1: ప్రతి సంవత్సరం సెప్టెంబర్ 25న భారతదేశంలో అంత్యోదయ దివస్ ఎవరి జ్ఞాపకార్థం జరుపుకుంటారు?

జవాబు: భారతీయ జనసంఘ్ నేత, ఆలోచనాపరుడు పండిత్ దీన్‌దయాల్ ఉపాధ్యాయ జయంతి జ్ఞాపకార్థం జరుపుకుంటారు.

ప్రశ్న 2: ఇస్రో కాంప్లెక్స్ ఉన్న శ్రీహరికోట రాకెట్ లాంచ్ సెంటర్‌కు ఎవరి పేరు పెట్టారు?

జవాబు: మాజీ ఇస్రో ఛైర్మన్ మరియు ప్రముఖ ఏరోస్పేస్ శాస్త్రవేత్త ప్రొఫెసర్ సతీష్ ధావన్ (సతీష్ ధావన్ స్పేస్ సెంటర్ – SDSC) పేరు పెట్టారు.

చరిత్రలో ఈరోజు —  సెప్టెంబర్ 30: ముఖ్య సంఘటనలు, ప్రముఖుల జననాలు, జాతీయ & అంతర్జాతీయ దినోత్సవాలు

ప్రశ్న 3: ‘ప్రపంచ ఫార్మసిస్టుల దినోత్సవం’ ఏ రోజున నిర్వహిస్తారు?

జవాబు: ప్రతి సంవత్సరం సెప్టెంబర్ 25న అంతర్జాతీయ ఫార్మాస్యూటికల్ ఫెడరేషన్ నేతృత్వంలో నిర్వహిస్తారు.

ప్రశ్న 4: 1066 సెప్టెంబర్ 25న జరిగిన చారిత్రాత్మక యుద్ధం ఏది?

జవాబు: ఇంగ్లాండ్ మరియు నార్వే సైన్యాల మధ్య జరిగిన ‘స్టాంఫోర్డ్ బ్రిడ్జ్ యుద్ధం’ (Battle of Stamford Bridge).

ప్రశ్న 5: ప్రసిద్ధ ‘మాలపల్లి’ నవలను రచించిన స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు ఎవరు?

జవాబు: ఉన్నవ లక్ష్మీనారాయణ. ఈయన 1958 సెప్టెంబర్ 25న మరణించారు.

ప్రశ్న 6: విక్టోరియన్ కాలంలో వివాహ వయోపరిమితి చట్టం (Age of Consent Act, 1891) రావడానికి కారణమైన భారతీయ మహిళా వైద్యురాలు ఎవరు?

జవాబు: డాక్టర్ రుక్మాబాయి రావత్.

ప్రశ్న 7: అమెరికా అత్యున్నత న్యాయస్థానం (Supreme Court)లో నియమితులైన మొదటి మహిళా జడ్జి ఎవరు?

జవాబు: జస్టిస్ సాండ్రా డే ఓ’కానర్ (1981 సెప్టెంబర్ 25న ప్రమాణస్వీకారం చేశారు).

చరిత్రలో ఈరోజు —  సెప్టెంబర్ 29: ముఖ్య సంఘటనలు, ప్రముఖుల జననాలు, జాతీయ & అంతర్జాతీయ దినోత్సవాలు

ప్రశ్న 8: ప్రసిద్ధ పర్యావరణ వేత్త, నోబెల్ విజేత వంగారి మాథాయ్ ఏ దేశానికి చెందినవారు?

జవాబు: కెన్యా దేశానికి చెందినవారు (ఈమె 2011 సెప్టెంబర్ 25న పరమపదించారు).